Rita Süssmuth’u uzun yıllar boyunca tanıdım; en son Türk-Alman Üniversitesi Konsorsiyumu Başkanı olarak görev yaptığı dönemde. Ancak taşıdığı unvanlar onun gerçek kişiliğini asla yansıtamadı.
Rita Süssmuth olağanüstü bir insandı—gücün değil amacın, prestijin değil geleceğe karşı sorumluluğun rehberliğinde yaşayan biri. İnsanlara, özellikle de gençlere derin bir inancı vardı; onlara güven, eğitim ve sınırların ötesinde birbirleriyle temas kurma imkânı verildiğinde daha insani bir dünyayı şekillendirebileceklerine yürekten inanıyordu.
Türkiye için o, saygı duyulan bir Alman devlet insanından çok daha fazlasıydı. O bir köprüydü—sabırla inşa edilmiş, özenle korunmuş ve iki yönden de yürünebilen bir köprü. Uluslararası ilişkilerde nadir rastlanan bir gerçeği kavramıştı: Ülkeler arasındaki kalıcı bağlar yalnızca anlaşmalarla değil, ortak kurumlarla, ortak öğrenme süreçleriyle ve karşılıklı saygıyla ayakta kalır. Yurt dışından çok az kişinin başarabildiği bir şekilde, Türkiye’nin derinliğini, hedeflerini ve Avrupa’nın geleceğindeki rolünü—çevrede duran bir aktör olarak değil, gerçek bir ortak olarak—anlamıştı.
Türk-Alman Üniversitesi’nin kuruluşunun ardındaki asli ruh oydu. En erken ve en kırılgan günlerinden son ana kadar bu fikrin arkasında durdu, gerekliliğini savundu ve ruhunu şekillendirdi. Üniversite, yalnızca onun vizyonundan etkilenmiş bir kurum değil; onun değerlerini ve anlayışını içinde taşıyan canlı bir mirastır.
Rita Süssmuth’u istisnai kılan, üstlendiği her rolde insanlığı her şeyin önüne koymasıydı. Entelektüel berraklığı ahlaki cesaretle, stratejik vizyonu sıcaklıkla, otoriteyi nezaketle birleştirdi. Hayranlık aramazdı ama doğal olarak ilham verirdi.
Onun vefatıyla yalnızca bir kurucu figürü ve uluslar arasında köprüler kuran bir öncüyü kaybetmedik. Bir dostu—ve geleceğin hâkimiyetle değil, onurla şekillendiğini bize hatırlatan nadir bir insanı—kaybettik.
Mirası; kurumlarda, öğrencilerde, diyalogda ve kültürler arası anlayışın hem mümkün hem de korunmaya değer olduğuna dair o sessiz güvende yaşamaya devam edecek.
İyi yolculuklar, sevgili Rita.
Ardında sessizlik değil, bir yol bırakıyorsun.
No Comments